Aspava Seçmek
Ankara için tercih rehberi
Ankara'da Aspava diye bir restoran konsepti var. Ben yabancılara anlatırken baştan sona bir deneyim olarak ele almak gerektiğini düşünüyorum. Oturup sipariş verdiğinizde, genellikle et döner bazlı bir ürün sipariş ediyorsunuz. Ben şahsen soslu soğanlı dürüm (ssk) seviyorum ama başka şeyler de sattıklarını duymuştum. Sonra masaya salata, cacık, domates ve tereyağı soslu patates kızartmaları, ezme, çiğ köfte, kaşarlı mantar ve mekana göre başka başka şeyler geliyor. Üstelik bunlar bittikçe yenileniyor. Bu sayede sıra yemeğe geldiğinde zaten doymuş oluyorsunuz. Yemekten sonra ise yine mekana ve mevsime göre baklava, künefe, sütlü baklava, irmik helvası, dondurma ve benzeri şeyler ve semaverde çay geliyor. Ayrıca içiyorsanız sigara da geliyor ki ilk kez gelenlerin en çok buna şaşırdığını gördüm. Böylece Aspava deneyiminin sonuna gelmiş oluyoruz.
Aspava deneyiminin ilginç kısmı, aynı masada oturan insanlar tamamen farklı şeyler sipariş etse bile yedikleri şeyin neredeyse aynı olması. Siz soslu döner de beyti de isteseniz günün sonunda patates ve salatadan kaçamıyorsunuz. Üstelik, bu farklı Aspavalar arasında da aynı, yani şehrin iki alakasız yerindeki iki Aspavaya giderseniz, yaklaşık aynı patates ve salatayı yiyorsunuz. Buna karşın, Aspava'da yemek yemek isteyen bir kişi, hangi dükkana gideceğini ve ne sipariş edeceğini seçmek zorunda. Bu hafta siz değerli okuyucularıma bu neredeyse aynı deneyimler arasında seçim yapmak için öneriler getirmek istiyorum.
1- Döner kalitesi
Günün sonunda, tüm patatesine, cacığına, salatasına rağmen Aspava bir dönerci. Bazı şubelerde farklı kebap ve köfte türevleri de satılıyor, ama dönersiz Aspava olmaz. Bu sebeple biz, sipariş ettiğimiz ürünün de döner olduğu gerçeğiyle birlikte, en güzel döneri yaptığını düşündüğümüz Aspava'yı seçebiliriz. Fakat cevap olarak bize derler ki, e birader bu döner, deneyimin %20'si, geri kalan %80i ne yapacağız? Harika bir döner yapsa ve bu mezeleri, yancıları, tatlıları getirmese yine gelir miydin? Çoğu insan gelmez çünkü sadece döneri daha iyi yapıp daha ucuza satan yerler var. Bunlar ortaya sadece maydonoz filan getiriyor. Biz kapıdan döner için çıkmadık, aspava için çıktık. Bu sebeple aspavasını sadece dönere bakarak seçtiğini söyleyen insanlar olsa da onları ciddiye almakta zorlandığımı itiraf etmek zorundayım.
2- Meze kalitesi
Hem meze hem döneri daha iyi bir Aspava söz konusu olduğunda bu seçim kolayca onun tarafına gidiyor, fakat döneri benzer ya da biraz daha kötü olmasına rağmen mezesi daha iyi bir Aspava'yı tercih edebilir miyiz? Cevap vermeden önce şunu düşünelim, Aspava'ya aç bir şekilde gidiyoruz ve döner geldiğinde mezenin çoğu yenmiş oluyor. Yani yemekten en çok keyif alacağımız zamanda yediğimiz şeyler mezeler. Üstelik şöyle de düşünebilirsiniz, "ben şahsen dönerden çok iyi anlasam da buraya on kişi gideceğiz ve muhtemelen insanlar patatesi daha çok önemsiyor olacak". Eğer derdiniz başkalarını mutlu etmekse (mesela Ankara'ya başka şehirden ziyarete gelmiş olan ailenizi) asıl darbeyi mezeden vurmak isteyerek döneri unutup seçiminizi buna göre yapabilirsiniz.
3- Mahalleye yakınlık
Ankara'da pek çok mahallede pek çok Aspava var. Hatta öyle mahalleler var ki bazen sokakta iki üç tane Aspava oluyor. Bu da şu demek, siz hangi mahallede yaşarsanız yaşayın beş-on dakika arabaya binerek bir Aspava'ya ulaşabiliyorsunuz. Bu noktada, şehrin bir yerinde inanılmaz bir aspava olduğunu düşünseniz de kendinizi ve dostlarınızı oraya kadar gitmeye ikna edemeyip mahallenizdeki size yakın orta kalitede Aspavayı seçebilirsiniz. Üstelik, seçiminizi mahallenize yakınlık üzerinden yapmanıza rağmen "döneri meh ama mantarı harikadır" gibi gerçek olmayan sebeplerle bu tercihinizi savunabilirsiniz. Ben şahsen sizi yargılayamam çünkü benim mahallemdeki Aspava makul kalitede, üstelik her gittiğimizde yeni misafirlerle geldiğimiz için bize iyi de davranıyorlar. O sebeple ben de genelde ona gidiyorum, ama başka bir yerde yaşasaydım uzun bir yolla gider miydim bilmiyorum.
4- Diğer müşteriler
Bu dediğim şey özel olarak Aspava deneyimi ile ilgili değil. Herhangi bir restorana gittiğimizde burası iyi midir? diye düşünürken masalarda oturan insanlara bakarız. İnsanlar sosyal canlılardır, yemek yerken dışarıdan saldırıya daha açık hissederler ve bu sebeple çevrelerinde kendi kabilelerinden gibi görünen insanlar olsun isterler. Bu sebeple siz de yakınında olmamak isteyeceğiniz insanlarla dolu bir Aspava'dansa dışarıdan sizin kültürel değerlerinize sahip görünen insanlarla dolu bir Aspava'ya gitmeyi tercih ediyor olabilirsiniz. Ben bunun iyi ya da doğru olup olmadığını tartışmıyorum, sadece bazı insanlar Aspava'larını oraya giden insanlara bakarak seçiyor olabilir. Siz şahsen döner kalitesi gibi saygın sebeplerle seçiyor olabilirsiniz, fakat ya yan masadaki? O da kesinlikle bu sebeple buradadır diyebilir misiniz?
5- Bilinirlik
Ankara'da uzun süre yaşayan herkes bir kaç tane ünlü Aspava'yı ismen bile olsa duyar. Mesela Esat'ta yan yana üç tane Aspava vardır ve bunlar 24 saat açık olmakla bilinirler. Siz, eğer yukarıdaki dört sebepten hiç birinden ikna olmadıysanız, daha bilinir olan aspavaya gidip, zaten yemek yiyip kalkacağız nedir yani diyebilirsiniz. Birine savunmanız gerekirse de "burası çok bilinen bir yer" deme şansınız olur. Herhalde o kadar fazla insan buradan bahsediyorsa bir bildikleri vardır...
Geçtiğimiz 750 kelimeyi restoran seçmeye ayırdığım için benim sadece yemek düşünen biri olduğum izlenimine kapılmış olabilirsiniz. Fakat başka uğraşlarım da var. Mesela önceki gün bir televizyonda bir siyasi lider mülakatı izliyordum. Televizyonda yapılan siyasi lider mülakatları çok öngörülebilir olaylar. Gazetecilerin bir kaç tane her mülakatta sorduğu soru var, adayınız ne, seçime ne diyorsunuz... Bazen gündeme dair de bir kaç şey soruyorlar. Çok nadiren de söz konusu liderin partisinin ideolojisi ya da ülke sorunlarına çözüm önerisinden bahsetmesi gereken şeyler soruyorlar, yaklaşık olarak mülakatın %20'si denebilir. Sonra biraz hamaset, biraz boş laf ve siyasi lider mülakatı deneyiminin sonuna gelmiş oluyorsunuz. Hangi parti ve hangi lider olduğunu söylemeyeceğim, zaten bu şekilde genellersek pek fark da etmiyor.
Yine de merak etmeyin. Parti lideri mülakatlarının beş dakikası diğerlerinden farklı olup kalan süre her liderin söylediği vakit doldurmayı amaçlayan meze ifadelerle dolu olabilir. Herkes temelde neredeyse aynı olan bu söylemler arasında sanki inanılmaz farklılıklar varmış ve biri tamamen doğru diğerleri tamamen yanlışmış gibi davranıyor olabilir. Hatta tıpkı aspava gibi parti genel merkezleri de neredeyse yalnızca Ankara'da bulabileceğiniz şeyler olabilir. Fakat bu benzerlikler tamamen tesadüf. İnsanlar bu yukarıda yazan yöntemlerle siyasi parti tercihleri de yapıyorlarsa bu beni ilgilendirmez ben özel olarak Aspava tercih etmekten bahsettim.




